اتصال نخستین نیروگاه زمینگرمایی ایران به شبکه برق کشور
وزیر نیرو از اتصال نخستین نیروگاه زمینگرمایی ایران در مشگینشهر استان اردبیل، به شبکه سراسری برق قرار کشور خبر داد.
به گزارش برق مدیا، عباس علی آبادی اعلام کرده که این نیروگاه با ظرفیت اولیه ۵ مگاوات و پیشرفت اجرایی بیش از ۹۵ درصد، به شبکه سراسری برق قرار کشور وصل شده است.
این نیروگاه در دامنه سبلان و در فاصله حدود ۲۵ کیلومتری جنوب مشگینشهر احداث شده و ظرفیت فاز نخست آن ۵ مگاوات است. بر اساس ارزیابیهای انجامشده، ظرفیت بالقوه مخزن زمینگرمایی این منطقه حدود ۲۵۰ مگاوات برآورد میشود که میتواند زمینه توسعه مراحل بعدی پروژه را فراهم کند.
برای اجرای این طرح، چاههایی تا عمق حدود سههزار متر حفاری شده است. فعالیتهای مربوط به احیای چاه، استحصال بخار و تکمیل تجهیزات نیروگاهی نیز با هدف آمادهسازی مجموعه برای تولید برق و اتصال به شبکه در حال انجام است.
در نیروگاههای زمینگرمایی، مکانیزم تولید برق مشابه نیروگاههای بخاری است اما به جای اینکه حرارت و گرمای مورد نیاز برای ایجاد بخار آب ورودی توربینها توسط سوختهای فسیلی همانند گاز و گازوئیل تامین شود، توسط گرمای موجود در عمق زمین از طریق چاههای حفر شده بر روی مخازن انرژی زمینگرمایی برای تولید برق استفاده میشود.
نیروگاههای زمین گرمایی امکان تولید پایدار برق در تمام ساعات شبانهروز را دارند و برخلاف منابع خورشیدی و بادی، تولید برق در این نیروگاهها وابستگی کمتری به شرایط جوی دارد و به همین دلیل میتواند در تأمین برق پایدار و تقویت بار پایه شبکه مؤثر باشد.کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی، آلایندگی کمتر، نیاز محدودتر به زمین و برخورداری از قابلیت تولید مستمر، از مهمترین مزایای توسعه نیروگاههای زمینگرمایی به شمار میرود.
اجرای نیروگاه مشگینشهر علاوه بر ایجاد یک ظرفیت جدید تولید برق، زمینه کسب دانش و تجربه بومی در حوزه شناسایی منابع، حفاری عمیق، طراحی تجهیزات و بهرهبرداری از مخازن زمینگرمایی را فراهم کرده است.
ظرفیت ۵ مگاواتی اعلامشده مربوط به فاز نخست نیروگاه است و ظرفیت تقریبی ۲۵۰ مگاوات نیز برآوردی از توان بالقوه مخزن زمینگرمایی منطقه محسوب میشود. توسعه این ظرفیت به نتایج فنی فاز نخست، سرمایهگذاریهای بعدی و اجرای مراحل توسعهای پروژه بستگی خواهد داشت.
اتصال نیروگاه زمینگرمایی مشگینشهر به شبکه سراسری برق کشور، نشاندهنده بومیسازی یکی از پیچیدهترین فناوریهای انرژی در جهان است. این دستاورد بزرگ، ایران را بهعنوان نهمین کشور پیشرو در استفاده از توانمندیهای زمینگرمایی معرفی کرده و گامی راهبردی در راستای پایداری شبکه و توسعه انرژیهای تجدیدپذیر به شمار میرود.
نیروگاه زمینگرمایی چگونه برق تولید میکند؟
نیروگاه زمینگرمایی (Geothermal Power Plant) یکی از انواع نیروگاههای تجدیدپذیر است که از حرارت طبیعی موجود در اعماق زمین برای تولید برق استفاده میکند. در این نیروگاهها، چاههایی با عمق چند هزار متر حفر میشود تا به مخازن آب و بخار داغ زیرزمینی دسترسی پیدا کنند. بخار استخراجشده، توربین را به حرکت درمیآورد و با چرخش ژنراتور، برق تولید میشود.
از نظر سازوکار، این نیروگاهها شباهت زیادی به نیروگاههای بخاری دارند، اما تفاوت اصلی آنها در منبع تولید بخار است؛ در نیروگاههای بخاری، بخار با سوزاندن سوختهای فسیلی مانند گاز یا گازوئیل تولید میشود، در حالی که در نیروگاههای زمینگرمایی، گرمای طبیعی زمین جایگزین سوخت فسیلی میشود.
مهمترین مزایای نیروگاههای زمینگرمایی عبارتاند از:
تولید برق بهصورت پیوسته و ۲۴ ساعته، بدون وابستگی به تابش خورشید یا وزش باد؛
کاهش مصرف سوختهای فسیلی و انتشار گازهای گلخانهای؛
اشغال زمین کمتر نسبت به بسیاری از نیروگاههای تجدیدپذیر؛
عمر بهرهبرداری بالا و هزینههای عملیاتی نسبتاً پایین پس از احداث.
در ایران، منطقه سبلان در استان اردبیل به دلیل فعالیتهای آتشفشانی گذشته و وجود منابع حرارتی در اعماق زمین، یکی از مهمترین مناطق مستعد توسعه انرژی زمینگرمایی به شمار میرود و نیروگاه مشگینشهر نخستین پروژه کشور در این حوزه است.